Travma Sonrası Stres Bozukluğu Hakkında Genel Bilgiler
Hastalık Detayları ve Sık Sorulan Sorular
Aşırı korkunç ve sarsıcı bir olay (deprem, savaş, cinsel saldırı, ağır kaza) sonrası beynin o anıyı işleyip kapatamaması, anının sürekli taze ve kanayan bir yara gibi beynin içinde dönüp durmasıdır.
Hayır. İnsanların çoğu ağır bir kaza veya ölüm yaşasa da birkaç ay içinde yas tutar ve hayata döner. TSSB diyebilmek için: Belirtilerin olaydan aylar/yıllar sonra bile devam etmesi ve kişinin o travmayı zihninden atamayarak günlük işlevini tamamen kaybetmesi gerekir.
TSSB'nin en korkutucu belirtisidir. Kişi o anıyı 'hatırlamaz', BİZZAT YENİDEN YAŞAR. Sanki tekrar deprem oluyormuş veya tekrar saldırıya uğruyormuş gibi terler, titrer, çığlık atar ve nerede olduğunu unutur. Geceleri korkunç kabuslarla uyanır.
Hastanın beynindeki tehlike algısı (Amigdala) hiç kapanmaz. En ufak bir kapı çarpmasında yerinden zıplar (bomba sanar), arkasından biri yaklaştığında aşırı korkar. Sürekli tetiktedir (Hipervijilans), öfke patlamaları yaşar ve uykuya dalmakta zorluk çeker.
Psikiyatri uzmanı veya klinik psikolog, DSM-5 kriterlerine dayanarak hastanın maruz kaldığı travmayı, kaçınma davranışlarını ve yeniden yaşama belirtilerinin bir aydan uzun sürüp sürmediğini değerlendirerek tanıyı koyar.
Sadece ilaçlar (antidepresanlar) TSSB'yi tamamen çözemez, Terapisiz iyileşme eksik kalır. Tedavinin yıldızı EMDR (Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme) terapisidir. Terapist hastanın gözlerini sağa sola hareket ettirerek beyni uyarır. Bu sırada travma anısı güvenli bir ortamda çağrılır. EMDR, o donup kalmış (travmatik) anının beyinde normal bir 'geçmiş anı' olarak işlenip arşive kaldırılmasını sağlar.
Sağlık kütüphanesi içeriklerimiz yalnızca bilgilendirme amaçlı ve kayıt tarihindeki bilimsel verilerle hazırlanmıştır. Sağlığınızla ilgili tüm sorularınız, endişeleriniz, teşhis veya tedavi için mutlaka doktorunuza veya sağlık kuruluşuna başvurunuz.
